Osteoporose (botontkalking)

Osteoporose (botontkalking)

Osteoporose, ook wel botontkalking genoemd, is een aandoening waarbij de botten minder sterk worden en gemakkelijker kunnen breken. Vooral vrouwen na de overgang hebben een verhoogd risico op osteoporose door veranderingen in de hormoonhuishouding. De aandoening ontwikkelt zich meestal geleidelijk en veroorzaakt vaak lange tijd geen merkbare klachten.

Bij Medisch Centrum Wetering kunt u terecht voor advies en beoordeling van klachten en risicofactoren die mogelijk samenhangen met osteoporose.

Wat is osteoporose?

Bij osteoporose neemt de botdichtheid af en verandert de structuur van het bot, waardoor de botten kwetsbaarder worden. Vanaf ongeveer het dertigste levensjaar neemt de botmassa bij veel mensen geleidelijk af. Bij osteoporose is de botsterkte zodanig verminderd dat het risico op botbreuken toeneemt.

Vooral de heup, pols en wervelkolom zijn gevoelig voor botbreuken als gevolg van botontkalking.

Symptomen van osteoporose

Osteoporose veroorzaakt meestal geen duidelijke klachten zolang er geen botbreuken optreden. Hierdoor wordt de aandoening soms pas ontdekt wanneer iemand een bot breekt na een lichte val of een geringe belasting.

Mogelijke verschijnselen zijn:

• Botbreuken na een relatief lichte val of stoot
• Rugpijn door een ingezakte wervel
• Lengteverlies door veranderingen in de wervelkolom
• Een krommere houding als gevolg van wervelinzakkingen
• Verminderde mobiliteit na een botbreuk

Niet iedere persoon met osteoporose ervaart deze klachten. Onderzoek kan nodig zijn om de botsterkte te beoordelen.

Wat zijn de oorzaken van osteoporose?

Osteoporose kan ontstaan door een combinatie van leeftijd, hormonale veranderingen, erfelijke aanleg en leefstijlfactoren.

Factoren die het risico op botontkalking kunnen verhogen, zijn:

• De overgang: door een daling van het hormoon oestrogeen kan de botmassa bij vrouwen sneller afnemen.
• Leeftijd: naarmate u ouder wordt, neemt het risico op verminderde botsterkte toe.
• Erfelijke aanleg: botbreuken of osteoporose in de familie kunnen wijzen op een verhoogd risico.
• Laag lichaamsgewicht: een laag BMI kan samenhangen met een verminderde botdichtheid.
• Voeding: onvoldoende calcium, vitamine D en eiwitten kunnen de botgezondheid beïnvloeden.
• Leefstijl: weinig lichaamsbeweging, roken en overmatig alcoholgebruik kunnen bijdragen aan botverlies.
• Aandoeningen en medicatie: bepaalde ziekten en langdurig gebruik van medicijnen, zoals corticosteroïden, kunnen het risico verhogen.

Osteoporose en de overgang

Vrouwen hebben na de overgang een verhoogd risico op osteoporose. Tijdens de menopauze neemt de productie van oestrogeen af. Dit hormoon speelt een belangrijke rol bij het behoud van sterke botten.

Door deze hormonale veranderingen kan de botmassa sneller afnemen, vooral in de eerste jaren na de overgang. Bij vrouwen die vroeg in de overgang komen, kan het risico op botontkalking eveneens verhoogd zijn.

Het is daarom belangrijk om aandacht te besteden aan de botgezondheid, zeker wanneer er aanvullende risicofactoren aanwezig zijn.

Hoe wordt osteoporose vastgesteld?

Wanneer er een vermoeden bestaat van osteoporose, kan een arts uw medische voorgeschiedenis en risicofactoren beoordelen. Om de botdichtheid te meten, kan een DEXA-scan worden uitgevoerd. Dit onderzoek maakt gebruik van een lage dosis röntgenstraling om de botdichtheid te bepalen.

Afhankelijk van uw situatie kan aanvullend onderzoek nodig zijn, bijvoorbeeld om mogelijke onderliggende oorzaken van botverlies vast te stellen.

Osteoporose voorkomen

Hoewel osteoporose niet altijd te voorkomen is, kunt u maatregelen nemen om uw botten zo sterk mogelijk te houden.

Regelmatige lichaamsbeweging, voldoende calcium en vitamine D, gezonde voeding en het vermijden van roken kunnen bijdragen aan het behoud van sterke botten. Bij een verhoogd risico kan een arts beoordelen of aanvullend onderzoek of preventieve behandeling nodig is.

Advies bij Medisch Centrum Wetering

Heeft u vragen over botontkalking, hormonale veranderingen tijdens de overgang of uw risico op osteoporose? Bij Medisch Centrum Wetering kunt u terecht voor advies over de invloed van hormonale veranderingen op uw gezondheid.

Onze gynaecoloog kan uw klachten en risicofactoren bespreken en indien nodig adviseren over aanvullend onderzoek of een verwijzing naar een andere specialist.

Veelgestelde vragen over osteoporose

Wat zijn de eerste symptomen van osteoporose?

Osteoporose veroorzaakt in het begin meestal geen merkbare klachten. Vaak wordt botontkalking pas ontdekt wanneer iemand een bot breekt na een lichte val. Ook rugpijn door ingezakte wervels of geleidelijk lengteverlies kunnen aanwijzingen zijn voor verminderde botsterkte.

Waarom hebben vrouwen na de overgang meer kans op osteoporose?

Tijdens de overgang daalt de hoeveelheid oestrogeen in het lichaam. Dit hormoon helpt om de botsterkte te behouden. Door de afname van oestrogeen kan de botmassa sneller verminderen, waardoor het risico op osteoporose en botbreuken toeneemt.

Kan osteoporose worden genezen?

Osteoporose is meestal een langdurige aandoening die niet volledig kan worden genezen. Met medicatie, voldoende beweging en passende leefstijlaanpassingen kan de botsterkte soms verbeteren en kan het risico op botbreuken worden verminderd.

Welke voeding helpt bij osteoporose?

Een gezond voedingspatroon met voldoende calcium, vitamine D en eiwitten is belangrijk voor sterke botten. Calcium zit bijvoorbeeld in zuivelproducten en bepaalde groene groenten. Vitamine D ondersteunt de opname van calcium. Of aanvullende supplementen nodig zijn, hangt af van uw persoonlijke situatie.

Wanneer is een botdichtheidsmeting nodig?

Een botdichtheidsmeting kan worden geadviseerd wanneer u een verhoogd risico op osteoporose heeft, bijvoorbeeld na een botbreuk op latere leeftijd, bij langdurig gebruik van bepaalde medicijnen of bij meerdere risicofactoren. Een arts beoordeelt of een DEXA-scan in uw situatie zinvol is.